ТЭМА : ПАДАРОЖЖА ДА БАБУЛI ГАЛIНЫ
Iнтэграваны занятак па адукацыйных абласцях «Развiццё
маўлення» , «Дзiця i грамадства» для дзяцей старшай групы
( 5-6 гадоў)
Праграмныя задачы :фармiраваць уяўленне аб прафесii людзей,
якiя ствараюць прадметы рукатворнага свету( шавец),аб прыладах iх
працы, матэрыялах, неабходных для стварэння прадметаў;
фармiраваць уменнi ўжываць словы-назвы акаляючых
прадметаў:мэблi, хатнiх рэчаў, агароднiны, садавiны,фармiраваць
уменнi ўтвараць назоўнiкi са значэннем адзiнкавасцi, самастойна
правiльна вымаўляць спецыфiчна зацвярдзелыя гукi «ч», «р»,
развiваць пазнавальныя i моўныя здольнасцi;
выхоўваць каштоўнасныя адносiны да багаццяў беларускай мовы.
Матэрыялы i абсталяванне: макет беларускай хаткi,выява бусла,
нацыянальны беларускi касцюм, ложак, коўдра, покрыва, ходнiк,
макет печы i падпечка, кошык з садавiнай i агароднiнай , мяч,
ручнiчок, скураныя нарыхтоўкi ботаў,iлюстрацыi з выявамi калодкi,
вусцiлкi,драўляных i жалезных цвiкаў, жалезнай лапы,хлеб,цукеркi,
чамадан.
Ход занятка
Выхавальнiк дашкольнай адукацыi (В.)
Ночка прапала,
Сонейка ўстала,
Ранiца настала.
Добрай ранiцы! Сёння ў нашай групе шмат гасцей.Давайце павiтаем
i здароўя пажадаем!(Добрай ранiцы!)
Стук у дзверы i заходзiць музычны кiраўнiк з лiстом.
Музычны кiраўнiк. Добрай ранiцы! Вам прыйшоў лiст.
В. Гэта лiст ад бабулi Галiны. (Выхавальнiк чытае лiст.)
-Добры дзень, дзецi групы «Бурацiна».Ведаю , што вы вясёлыя i
цiкавыя дзецi. Калi ведаеце i разумееце беларускую мову, калi
ласка, прыходзьце ў госцi. Чакаюць вас гасцiнцы i
падарункi.Трымайце чароўны клубочак. Ён прывядзе вас да мяне ,
трэба толькi сказаць словы:
« Клубочак чароўны кацiся!
У бабулi Галiны з’ явiся!»
В. Дзецi, хочаце ў госцi? (Так). У мяне няма часу. Можа ,Ала
Рышардаўна, завядзе дзяцей да бабулi?
Ала Рышардаўна:Канешне.
(Выхавальнiк дашкольнай адукацыi iдзе пераапранацца ў бабулю)
Дзецi паўтараюць словы i iдуць з музычным кiраўнiком , спяваюць
песню.)
Беларуская народная песня
«Як паставiў верабейка на сметнiчку хату»
(На парозе хаткi бабуля сустракае гасцей з хлебам.)
Бабуля. (Б.) Добры дзень, шаноўныя госцi!(Добры дзень!)
Б.Дзецi, на якой мове я вас вiтала?(На беларускай.)
Як называецца краiна , у якой мы жывем? (Беларусь.)
Скажыце, якая птушка вас сустракае на даху?(Бусел.)
Праходзьце, калi ласка, паглядзiце ,як я жыву. Гэта незвычайная
хатка. Незвычайная, таму што зараз вы нiдзе ўжо не ўбачыце рэчаў,
якiя раней атачалi нашых бабуль i дзядуль .
Б.Што гэта? (Ложак.)
Вось гэта? (Покрыва, коўдра, ходнiк.)
Малайцы! Ведаеце беларускую мову.
Гiмнастыка для вачэй
Б.Дзецi ,заплюшчыце вочы, расплюшчыце. Паглядзiце направа,
налева, а зараз прама. Яшчэ раз заплюшчыце вочы i ўявiце сабе
такую карцiну, як раней жылi нашы дзядулi i бабулi. Уявiлi?(Так.)
Б.Iдзем далей. Паглядзiце, а гэта што ? (Печ.)
Правiльна , гэта мая печ-кармiцелька. Печ раней займала галоўнае
месца ў хаце. У ёй не толькi гатавалi ежу, але i лячылi з дапамогай
печы некаторыя хваробы.
А што знаходзiцца ўнiзе ? (Адказы дзяцей.)
Б.Гэта падпечак. Навошта мне ён? (Адказы дзяцей.)
Правiльна, тут захоўваюцца агароднiна i садавiна зiмою.
Бабуля дастае кошык з агароднiнай i садавiнай (яблык, морква, ,
бульба, цыбуля, груша, рэдзька, бурак.)
Б.Каб даведацца, якая агароднiна i садавiна захоўваецца ў
падпечку, трэба адгадаць загадкi. Адгадкi ляжаць у кошыку.
1.Царэўна ў няволi
У цёмнай каморы ,
А косы на сонцы,
На вольным прасторы .(Морква.)
2.Завiтала ў хату панi
У залацiстым сарафане.
Як пачалi распранаць-
Сталi плакаць, праклiнаць .(Цыбуля.)
3.Сакавiты, круглаваты
Здаравяка гэты.
Нам патрэбен на салаты i на вiнегрэты.(Бурак.)
4.Жоўтая, на лямпачку падобная,
Але салодкая i соку поўная. (Груша.)
5.Чырвоны, духмяны,
Расту на дрэўцы.(Яблык.)
6.Чорная, з зялёным хвастом.
Як пачуе кашаль яе, дык адразу ўцячэ. (Рэдзька)
7.У печы парыцца ў вопратцы,
да стала ідзе распранутаю.(Бульба)
Гульня «Раскажы, што гэта?»
Дзецi павiнны адказаць, што за агароднiну i садавiну трымаюць у
руцэ , якога яна колеру i памеру. Выхавальнiк прапануе
палiчыць .Колькi яблыкаў ?( Тры яблыкi.) Колькi морквiн? (Дзве
морквiны.) Колькi бульбiн? (Чатыры бульбiны.)i г.д.
Гульня «Выхвалякi»
Дзецi па чарзе атрымлiваюць кошык . Яны кладуць туды
агароднiну, садавiну i выхваляюцца адзiн перад адным, чаго ў iх
шмат. Напрыклад, у мяне шмат яблыкаў, а ў мяне цэлы кошык
бульбы i г.д.
Чыстагаворкi
Б.Чок -чок -чок -чырвоны бурачок,
Рэ-рэ-рэ- узялi рэдзьку ўсе.
Б. Ёсць у мяне чароўны ручнiчок .Яму вельмi падабаецца гуляць.
Я ўжо старая забаўляцца з iм, а вы ручнiчку падыходзiце.
Фiзкультхвiлiнка «Чароўны ручнiчок»
Гэй, вясёлы ручнiчок,
Ты як наш малышок.
Закружыся хутчэй ,
Стане ўсiм весялей.
(Дзецi становяцца кругам, перадаюць адзiн аднаму ручнiчок i
адначасова вымаўляюць словы. У каго застанецца ручнiчок, той
выходзiць у сярэдзiну i паказвае нейкi рух. Астатнiя дзецi павiнны
паўтараць.)
Б. У вашай групе ёсць беларускi куточак?( Ёсць.)
Б.Гэты ручнiчок я перадаю вам у беларускi куточак .Стамiлася я,
сядайце, калi ласка. Паслухайце цiкавую гiсторыю пра майго
дзядулю. Ён быў вясёлы, любiў спяваць. Але больш за ўсё яму
падабалася ,ведаеце што? (Што?) Адгадайце загадку.
Два браты ,ходзяць разам,
але глядзяць ў розныя бакi ? (Боты.)
Б.Правiльна, больш за ўсё мой дзядуля любiў рабiць боты.
Паглядзiце, што гэта? (Адказы дзяцей.)
Выхавальнiк паказвае скураныя нарыхтоўкi будучых ботаў.
Б. Гэта будучыя боты. Мой дзядуля калiсьцi працаваў шаўцом.
Шавец - чалавек, якi рабiў абутак. Гэта такi занятак-шавецтва, з
дапамогай якога дзядуля зарабляў сабе i грошы , i ежу. Раней не
было фабрык,якiя зараз ш’юць абутак. На ўсю вёску быў адзiн такi
чалавек-шавец. Калi да дзядулi прыходзiў чалавек, спачатку ён
абмяраў нагу i выразаў са скуры жывёл вось такiя нарыхтоўкi,
потым ён iх зшываў нiткамi. Далей яны насоўвалiся на такую
драўляную калодку . На нiз калодкi прыкладвалася вусцiлка, усё гэта
прымацоўвалася драўлянымi цвiкамi. Далей выцягвалi калодку , i
скураныя нарыхтоўкi з вусцелькай насоўвалi на жалезную лапу ,
каб ужо жалезнымi цвiкамi замацаваць падошву.
(Выхавальнiк паказвае iлюстрацыi з выявамi калодак, вусцiлкi,
драўляных,жалезных цвiкаў,жалезнай лапы.)
Гэта былi сапраўдныя боты! Умеў iх рабiць толькi шавец.
Паўтарыце.(Шавец.) Я хачу падарыць скураныя нарыхтоўкi
таксама вам у беларускi куточак.
Гульня «Перакладчыкi»
Выхавальнiк па чарзе кiдае мяч у рукi дзецям i называе словы.
Дзецi павiнны перакласцi з рускай мовы на беларускую :
сапожник-шавец, овощи-агароднiна, фрукты-садавiна,
яблоко-яблык, картошка-бульба, гвоздь-цвiк i iнш.
Б. Хацела пачаставаць вас гарбатай з цукеркамi, але ўжо позна.
Трэба вам збiрацца ў дарогу. Ой, куды пакласцi падарункi?
Ведаю!(Бабуля дастае чамадан i запаўняе яго падарункамi.)
Б.Децi, што гэта? (Чамадан.)Паўтарыце. Пакладзем i хлеб вам на
абед,i чароўны ручнiчок, i цукеркi, i скураныя нарыхтоўкi ботаў.Я
пайду з вамi , хачу паглядзець ваш беларускi куточак. Сядаем ,дзецi,
у вазок i язджаем у садок.
Беларуская народная песня
«Запражыце сiвых коней»
Б. Вось i прыйшлi мы ў групу. Якi прыгожы беларускi куточак!
Спадабалася цi не спадабалася вам падарожжа да бабулi? Што вы
даведалiся новага? Што вам было цяжка? А што гэта такое ? (бярэ
чамадан i дастае падарункi)
Макет беларускай хаткi
Скураныя нарыхтоўкiботаў
Макет печкi з падпечкам
